Nowy herb – niefortunny, także z punktu widzenia historyka

Na początek chciałbym zaznaczyć, że orzeł brandenburski mi się bardzo podoba. Całkiem sympatyczne zwierzę heraldyczne, podobnie jak i to, które jest w naszym godle narodowym. Ale nowy herb naszego powiatu, w którym ten orzeł jest głównym, a właściwie niemal jedynym motywem do mnie nie trafił. Uważam ten pomysł za wysoce niefortunny, głównie dla tego, że odwołując się do historii (co całym sercem popieram), historię tą spłaszcza i sprowadza do jednego mianownika - Brandenburgia. Nie kwestionuję profesjonalizmu projektanta tego herbu, ale uważam, że się zagalopował i po inspiracje sięga zbyt daleko w historię, odnosząc się do formy orła brandenburskiego z chorągwi zdobytej przez wojska polskie pod Grunwaldem.

Dlaczego tak myślę? Przede wszystkim dlatego, że powiat słubicki jako byt prawny jest młody, powstał dopiero w 1999 roku. A nawet jeśli dodać wszystkich „powiatowych” poprzedników sprzed reformy administracyjną, historia ta sięgać będzie niewiele ponad 200 lat. W 1815 roku, kiedy to po raz pierwszy w granicach państwa pruskiego pojawiła się tego rodzaju jednostka administracyjna, powstał pierwszy, duży powiat torzymski, obejmujący tereny obecnego słubickiego. Potem został podzielony na dwa mniejsze, z których nas dotyczy powiat zachodniotorzymski. Po 1945 roku na jego terenie powstał powiat rzepiński, później rzepiński z siedzibą w Słubicach i w końcu samodzielny, słubicki.

Co z tego krótkiego przeglądu wynika? To, że mimo niedługiej historii istnienia tego szczebla administracji na naszych ziemiach, lokalne powiaty nosiły nazwy odnoszące się aż do trzech miast z naszych okolic – Torzymia, Rzepina i w końcu Słubic. Warto więc tą historię uszanować w herbie powiatu, w końcu herby tych miast nie wzbudzają żadnych kontrowersji. Poza tym nie należy zapominać, że miasto będące stolicą tej jednostki administracyjnej ma jeszcze krótsze dzieje, sięgają bowiem jedynie 1945 roku. Owszem historia na terenie Słubic toczyła się też przed tą datą, ale miasto Słubice jako byt samodzielny zaczęło istnieć dopiero 73 lata temu.

Warto więc, podobnie jak to ma miejsce w przypadku herbu Słubic, zaakcentować stosunkową „młodość” tego miasta, gdzie wykorzystano elementy historycznego herbu Frankfurtu nad Odrą (bramę miejską i frankfurckie zwierzę herbowe – koguta), ale dodano elementy jednoznacznie odnoszące się do najnowszej historii – biało-czerwone słupy graniczne.

Innymi słowy: jaki powinien być, moim zdaniem nowy herb powiatu? Powinien nawiązywać do lokalnej historii i lokalnej heraldyki, a także zawierać jednoznaczne odniesienie do najnowszej historii, która toczyła się po 1945, bo dzięki niej w końcu słubickość tego powiatu jest w ogóle możliwa.

Błagam!! Przytaczajcie wypowiedzi bez błędów ortograficznych!!!!!

roger12 napisał: Błagam!! Przytaczajcie wypowiedzi bez błędów ortograficznych!!!!!

Dziękujemy, już poprawione.

Rozumiem Pana Prof. Podrucznego. Nowy herb Słubic powinien być w formie krótkiego filmu animowanego aby mógł zawierać, te wszystkie konieczne elementy

Myślę, że to lepiej wyraża odczucia mieszkańców na temat tego herbu:




Herb

i


Flaga

Wystarczyło tylko trochę przerobić i pomyśleć; i owszem, pewnie będzie to nieheraldyczne, ale chyba znacznie lepiej oddaje uczucia mieszkańców. Pierwotna kolorystyka i układ nawet do mnie przemawiają, więc chciałem je zachować. Natomiast nie przemawia do mnie to, że ktoś w Warszawie uznał odgórnie, że herb z brandenburskim orłem będzie dla nas słuszny, więc zamieniłem go na orła polskiego.

Nie przemawia do mnie także w ogóle to, że ziemie te były w posiadaniu Brandenburgii i dlatego powinno to teraz nas określać. Owszem przez jakieś 600-700 lat tak było, jednak wcześniej przez ok. 200-300 lat były to ziemie należące bądź podległe państwu polskiemu i dynastii Piastów, w tym Piastów śląskich: Henryka I Brodatego, Henryka II Pobożnego i jego potomka Mieszka Lubuskiego, a później także przez ok. 42 lata należące do Królestwa Czech:

Wikipedia

Dlatego czy po 300-400 latach od teraz, gdy te tereny będą mniej więcej tyle samo czasu w Polsce, jak w Niemczech, dalej będziemy się odwoływać do tego, że kiedyś były w Brandenburgii? Czy chcemy ciągle (błędnie) wywodzić stamtąd nasze korzenie, mimo iż mamy własne i tworzymy coś zupełnie nowego?

Najlepiej byłoby od początku zorganizować to wszystko inaczej i skonsultować się z mieszkańcami. Zebrać pomysły, ogłosić konkurs, zorganizować debatę itp. do czego gorąco zachęcam obecną Radę Powiatu. Potem wybrać spośród kilku wariantów. Byłoby to też bardziej zręcznie, demokratycznie i z większym szacunkiem do mieszkańców ze strony decydentów. W proces mogli by oczywiście zostać także włączeni heraldycy. Wówczas okazało by się, że są np. też inne możliwości. Można przytoczyć co najmniej kilka historycznych herbów odnoszących się do okresu, gdy ziemie te nie były w posiadaniu sąsiada, np. poprzez nawiązanie do biskupstwa lubuskiego funkcjonującego w Lubuszu i Górzycy od XII do XIV wieku, albo można, i to uważam za najlepsze rozwiązanie, stworzyć zupełnie coś nowego.

Herb Biskupstwa Lubuskiego funkcjonującego na terenie Powiatu Słubickiego

Słubice, jak zauważył prof. Podruczny, są miastem nowym, powstałym po 1945 roku z praktycznie całkowitą wymianą ludności z niemieckiej na polską i o ile w przypadku pozostałych miast w powiecie można było się odwołać do historycznych herbów, jak miało to miejsce w Rzepinie, Ośnie, Cybince czy właśnie Górzycy, to w przypadku Słubic jako stolicy powiatu nie ma to takiego uzasadnienia. Herb samych Słubic, podobnie jak prof. Podruczny, uważam za w miarę udaną syntezę, choć znacznie bardziej podobał mi się poprzedni - z orłem i kogutem. Był bliższy prawdy i odwoływał się do polskiego godła. Jednak powiat, jako nowa jednostka terytorialna nie musi się odwoływać do godła, pod którym walczyli pod Grunwaldem niemieccy rycerze z tych ziem stając po stronie Zakonu przeciwko królowi Polski, tylko może pozwolić sobie na budowę nowej tożsamości.

Dlatego uważam, że powinno się teraz zawrócić z tej ścieżki i opracować nową koncepcję na herb dla powiatu, skonsultowanej z mieszkańcami i w zgodzie z nimi, oddającej lepiej charakter tych ziem. Dobrym pomysłem byłoby nawiązanie do pięknych herbów miast tworzących Powiat Słubicki, co zasugerował m.in. prof. Podruczny, ale równie dobrze można czerpać inspiracje także z innych źródeł. Uzasadnienie przytoczone przez heraldyka, autora obecnej propozycji, że biały orzeł, widniejący do tej pory w herbie powiatu nie jest zasadny, gdyż należy on historycznie w różnych wariantach do terenów Wielkopolski, Małopolski i Mazowsza, mnie nie przekonuje. Zanim teren ten przypadł Brandenburgii należał do Polski i być może miał swoje własne herby, które zaginęły w pomrokach dziejów. Być może był to dolnośląski orzeł piastowski, który widoczny jest obecnie m.in. w herbie niedalekiego Krosna Odrzańskiego,

Herb Krosna Odrzańskiego

Herb Piastów dolnośląskich

a być może był to orzeł biały jako herb książąt z dynastii Piastów co najmniej od 1222 roku:

Artykuł o godle RP

Co można by uznać za uzasadnienie dla obecności białego orła w naszym herbie.

Tak czy inaczej uważam, że nowy herb jest nie do przyjęcia. Stać nas na więcej i nie musimy odwoływać się do historii sąsiada, żeby szukać źródeł własnej tożsamości. Wiemy, że ludność mieszkająca tutaj obecnie przybyła na te tereny po 1945 roku i jest to dla mnie dostateczne uzasadnienie dla stworzenia nowego herbu dla tych ziem, choć mógłby on zawierać pewne odniesienia do złożonej historii regionu.

Podsumowując, uważam, że Rada Powiatu powinna wstrzymać się od wprowadzania nowego systemy identyfikacji wizualnej, wsłuchać się w głos mieszkańców i jeszcze raz podejść do tematu, tym razem w duchu zdecydowanie bardziej demokratycznym, poprzez rozmowy, konsultację i współpracę. Ponieważ zbyt często, jak widać, podejmuje się w Słubicach jednostronne decyzje, której nie mają wiele wspólnego z opiniami mieszkańców. Chciałbym sobie i innym życzyć, żeby na przyszłość głos społeczny został lepiej wysłuchany i uszanowany.

Wystarczy połączyć Obydwa Orły przedzielone elementem np. rzeki i po sprawie. Jeśli ma to być wspólne godło, to nie powinno być problemu.

Na chwilę obecną godło jest niestety akcentowane jednostronnie.

Nie znam Pana dr hab. Grzegorza Podrucznego. Szanuję oczywiście jego prawo do własnego poglądu w tej sprawie. Jednak sposób, w jaki sformułował swoją wypowiedź, zważywszy na naturalne chyba oczekiwanie większej odpowiedzialności za słowa człowieka z dorobkiem naukowym w dziedzinie bliskiej heraldyce i weksykologii, uważam za "wysoce niefortunny". Chętnie uzasadnię przy okazji spotkania. W wypadku zainteresowania dyskusją, serdecznie Pana profesora zapraszam do starostwa.

Chętnie uzasadnię przy okazji spotkania. W wypadku zainteresowania dyskusją, serdecznie Pana profesora zapraszam do starostwa.

Teraz? Gdzieś Pan był przez ostanie pół roku?

Panie starosto- z całym dla Pana szacunkiem, ale czy nie lepiej byłoby posypać głowę popiołem, przeprosić i spróbować jakoś „odkręcić” całą tę sytuację ? Macie Państwo możliwość zmiany uchwały ? Jeśli tak, to może warto to zrobić ? Dlaczego bronicie tego nowego herbu za wszelką cenę ? Przecież, jak na dłoni widać, że mieszkańcy nie akceptują tego, nie identyfikują się z tym i nie chcą tego widzieć. Muszę też napisać, że tłumaczenia w tej sprawie powiatu (tzn. tego galla anonima, który tam wypisuje na profilu starostwa) są nie tylko coraz głupsze, ale są też coraz to bardziej kompromitujące. I z tego miejsca mam do Pana prośbę- proszę w końcu posłuchać głosu mieszkańców. Pozdrawiam serdecznie

A Panu Grzegorzowi, który myślę, że dla wielu pasjonatów historii może być autorytetem dziękuję za tę publikację. Przy okazji chciałbym Panu życzyć udanego, kolejnego roku na polu bitwy pod Kunowicami. Może w końcu uda się znaleźć którąś z masowych mogił ?

- Herby miast lubuskich są herbami wywodzącymi się z historii tych miast, będącymi miastami brandenburskimi. Zatem orły te (widniejące w herbach - przyp. red.) są tak stare, jak te miasta, jak ich miejska historia - podkreśla w materiale TVP Gorzów Robert Piotrowski, historyk i regionalista.
Wcześniej TVP prezentuje herby innych miast czy gmin w regionie, w których również zagościł szeroko dyskutowany u nas brandenburski orzeł.
W przytoczonym materiale warto zapoznać się też z wypowiedzią autora projektu herbu Alfreda Znamierowskiego, który zaznacza, że dotychczasowy orzeł widniejący w herbie powiatu słubickiego przypomina tego z Wielkopolski czy Mazowsza, co nie ma nic wspólnego z Ziemią Lubuską. - Dlatego jest on niewłaściwy - tłumaczy heraldyk.

Wojciech Skwarek, naczelnik Wydziału Spraw Społecznych w Starostwie Powiatowym w Słubicach

Więcej w materiale TVP Gorzów:

gorzow.tvp.pl/35474280/nowy-herb-powiatu...-orzel-brandenburski

Ziemia Lubuska nie ma nic wspólnego z Wielkopolską ? Przecież władzę nad tymi terenami sprawował chociażby Władysław Laskonogi- książę wielkopolski. Tak po prawdzie jednak to historia tych ziem jest bardzo ściśle związana ze Śląskiem, bo panowali, budowali i inwestowali tutaj wybitni przedstawiciele Piastów śląskich (np. Henryk Brodaty). Jednym z władców tych ziem był również Mieszko zwany lubuskim- syn Henryka Pobożnego, zwycięzcy spod Lubusza.

Nie. Wystarczy, aby tarcza herbowa była podzielona na kilka pól, w których znajdowałyby się elementy z herbów. Typowe rozwiązanie w herbach.

Starostwo napisał: - Herby miast lubuskich są herbami wywodzącymi się z historii tych miast, będącymi miastami brandenburskimi. Zatem orły te (widniejące w herbach - przyp. red.) są tak stare, jak te miasta, jak ich miejska historia - podkreśla w materiale TVP Gorzów Robert Piotrowski, historyk i regionalista.
Wcześniej TVP prezentuje herby innych miast czy gmin w regionie, w których również zagościł szeroko dyskutowany u nas brandenburski orzeł.
W przytoczonym materiale warto zapoznać się też z wypowiedzią autora projektu herbu Alfreda Znamierowskiego, który zaznacza, że dotychczasowy orzeł widniejący w herbie powiatu słubickiego przypomina tego z Wielkopolski czy Mazowsza, co nie ma nic wspólnego z Ziemią Lubuską. - Dlatego jest on niewłaściwy - tłumaczy heraldyk.

Wojciech Skwarek, naczelnik Wydziału Spraw Społecznych w Starostwie Powiatowym w Słubicach

Więcej w materiale TVP Gorzów:

gorzow.tvp.pl/35474280/nowy-herb-powiatu...-orzel-brandenburski

Herby miast lubuskich - Gorzowa, Kostrzyna, Ośna - a i owszem. Nie dyskutuję z herbami, które mają długą historyczną tradycję. Dyskutuję z tym nowym tworem, wymyślonym w 2017 przez pana Alfreda Znamierowskiego. Swoją wypowiedzią pan Znamierowski utwierdza mnie w przekonaniu, że nie przemyślał swojego projektu, nie zapoznał się z lokalną historią (tak powiatu, jak i województwa) przez co spłaszczył ją i sprowadził do jednego mianownika - do hasła "Brandenburgia". Po pierwsze termin "Ziemia Lubuska" nie ma nic wspólnego z Brandenburgią, bo jest wytworem polskich historyków XX wiecznych, w większości skupionych wokół Instytutu Zachodniego, a będącym moim zdaniem nieudaną próbą stworzenia nowej, historycznej krainy polskiej ze zlepków różnych historycznych ziem. Ziemia Lubuska, a za nią obecne Województwo Lubuskie składa się w mniejszej części z terenów historycznej Brandenburgii, jest zlepieńcem składającym się z czterech historycznych krain - Dolnego Śląska, Łużyc, Brandenburgii (a konkretnie fragmentu Nowej Marchii) i Wielkopolski. Tak, Wielkopolski, której orła dopatrzył się pan Znamierowski w starym herbie i przez to uznał za nie odpowiedniego dla herbu powiatu znajdującego się w Województwie Lubuskim. Dodam że historycznym herbem Śląska, od zawsze używanym, również w okresie pruskim, okresie III Rzeszy i PRL był piastowski orzeł śląski (czarny, ze złotym półksiężycem i krzyżem na piersiach). Owszem, granice obecnego powiatu nie sięgają dawnych terenów Wielkopolski czy Śląska (jedynie niewielki, południowy skrawek to dawne Łużyce), ale jeśli autor odnosił się do całego Lubuskiego, to wielkopolski orzeł jak najbardziej ma uzasadnienie, na równych prawach jak orzeł brandenburski czy śląski. Inna sprawa to brak odniesień do lokalnej, powiatowej historii i heraldyki, ale o tym już pisałem w mojej głównej wypowiedzi.

Alfred Znamierowski był prawie 30 lat na emigracji więc zapomniał historii, tego kim są Polacy i że podkreślanie napaści i okupacji brandenburczykow na tych słowiańskich terenach jest głupie.
Dodatkowo Alfred Znamierowski jest heraldykiem i można go określić mianem rzemieślnika. Jak wiemy wszyscy swoją pracę wykonał źle i powinien poprawić swoje dzieło - herb.
Tak prosta sprawa jak herb i graficzna identyfikacja powiatu nie może budzić tyłu kontrowersji. Myślę że przy okazji wszystkich świat, uroczystości itd, gdzie będzie występować nasz herb czy flaga wraz z flagą Brandenburgii, nasz znak rozpoznawczy w postaci flagi/ herbu może być błędnie interpretowany.